In Nederland is drinkwater nu nog betaalbaar en van hoge kwaliteit. De Raad voor de leefomgeving en infrastructuur (Rli) stelt echter dat er tijdig actie nodig is om ook in de toekomst voldoende, schoon en betaalbaar drinkwater te kunnen leveren. In het advies ‘Zorg voor water: de toekomst van ons drinkwater als gezamenlijke opgave’, aangeboden aan minister Vincent Karremans van Infrastructuur en Waterstaat, worden klimaatverandering, waterverontreiniging en bevolkingsgroei als belangrijke oorzaken genoemd voor de toekomstige druk op de drinkwatervoorziening.
Waarom dit nu al gevolgen kan hebben voor bedrijven
Voor bedrijven en opdrachtgevers is drinkwater een randvoorwaarde voor productie, procesvoering en bedrijfsvoering. Het advies raakt daarom ook aan onderwerpen als investeringen in de waterketen, de beschikbaarheid van zoet water en mogelijke wijzigingen in drinkwatertarieven. Dat kan effect hebben op contracten, inkoopvoorwaarden en toekomstige kosten voor watergebruik.
Pak de problemen aan in het zoetwatersysteem
De raad benoemt dat drinkwaterbedrijven meer water moeten produceren door groei van bevolking en economie. De belangrijkste bron voor drinkwater is het zoetwatersysteem: het geheel van grondwater, sloten, rivieren en meren. Volgens de raad raakt dit systeem steeds verder vervuild door onder meer PFAS en pesticiden. Daarnaast zorgt klimaatverandering ervoor dat het vaker (te) droog is, waardoor er minder water in het systeem beschikbaar is.
De raad acht het onvermijdelijk dat het zoetwatersysteem op orde wordt gebracht. Daarbij gaat het om het aanpakken van vervuiling en het langer vasthouden van water. De raad benadrukt tegelijk dat de ingrepen die daarvoor nodig zijn niet uitsluitend binnen de verantwoordelijkheid en mogelijkheden van individuele drinkwaterbedrijven vallen.
Rijksoverheid moet initiatief nemen voor een brede drinkwaterstrategie
De raad adviseert de minister van Infrastructuur en Waterstaat als stelstelverantwoordelijke om het initiatief te nemen voor een brede drinkwaterstrategie met alle betrokken partijen: overheden en drinkwaterbedrijven. Deze nationale drinkwaterstrategie moet volgens de raad:
- voorzien in ruimtereserveringen voor een toekomstbestendige drinkwatervoorziening;
- vastleggen hoe overheden en drinkwaterbedrijven samenwerken;
- duidelijk maken hoe de samenwerking en investeringen worden gefinancierd.
De strategie is volgens de raad niet vrijblijvend. De raad adviseert om dat het Rijk financieel deelneemt in de drinkwaterbedrijven. Daarmee kan het Rijk bijdragen aan noodzakelijke investeringen en aan meer sturing en coördinatie over de verzorgingsgebieden van drinkwaterbedrijven heen.
Drinkwatertarieven: eerlijker en gericht op gebruik
De raad wijst erop dat Nederlanders relatief veel drinkwater gebruiken en er relatief weinig voor betalen. Tegelijk blijkt, ondanks campagnes van drinkwaterbedrijven en overheid, het drinkwatergebruik niet af te nemen. Volgens de raad is zorgvuldig omgaan met drinkwater en waterbesparing cruciaal voor een toekomstbestendige drinkwatervoorziening.
Daarvoor zullen de drinkwatertarieven moeten stijgen om investeringen in de drinkwatervoorziening te kunnen bekostigen én om besparing te stimuleren. De raad adviseert om de betaling volledig naar gebruik te brengen, door het vastrecht variabel te maken, en daarnaast een hoog tarief voor excessief gebruik in te voeren.
Voor ondernemers en opdrachtgevers kan dit relevant zijn bij het plannen van verduurzaming en waterbesparende maatregelen. Als u wilt uitzoeken welke oplossingen of diensten aansluiten op uw situatie, kunt u via BedrijfNederland offertes aanvragen en aanbiedingen van partijen met elkaar vergelijken.