Rotterdam zet in op optoppen als manier om het woningtekort aan te pakken. Daarbij worden woningen toegevoegd boven op bestaande gebouwen, vooral op panden met platte daken. De gemeente wil zo sneller extra woonruimte creëren zonder nieuwe grond te gebruiken.
De stad noemt zich inmiddels koploper op dit vlak. In Rotterdam zijn volgens recente cijfers al 63 optopwoningen gerealiseerd. Van de andere gemeenten die hiermee bezig zijn, Zoetermeer, Ede, Leeuwarden en Eindhoven, is nog niet bekend hoeveel woningen zij hebben opgeleverd.
Waarom dit relevant is voor bedrijven
Voor bouwbedrijven, vastgoedpartijen en opdrachtgevers kan optoppen interessant zijn omdat het een extra ontwikkelrichting biedt binnen de bestaande stad. Het kan kansen geven voor projecten op locaties waar nieuwbouw op de grond lastig is. Ook voor woningcorporaties en VvE’s kan dit onderwerp steeds belangrijker worden door de combinatie van ruimtegebrek en de vraag naar extra woningen.
Wethouder Chantal Zeegers, verantwoordelijk voor Klimaat, Bouwen en Wonen, stelt dat Rotterdam slimmer wil omgaan met de ruimte die er al is. Volgens haar kan het benutten van bestaande gebouwen helpen om sneller woningen toe te voegen zonder nieuwe grond te ontwikkelen.
Veel platte daken, dus veel potentie
Rotterdam beschikt over 18,5 vierkante kilometer aan platte daken. Een deel daarvan is geschikt voor optoppen. Volgens de gemeente biedt dat ruimte voor duizenden mogelijke woningen. Het gaat daarbij niet alleen om flatgebouwen, maar ook om kleinere complexen en bedrijfsgebouwen.
Door gebruik te maken van lichte bouwmaterialen en slim te ontwerpen, kunnen extra verdiepingen relatief snel worden toegevoegd. Dat maakt optoppen voor ontwikkelaars en woningcorporaties een interessante optie.
Niet elk gebouw is geschikt
De aanpak kent ook duidelijke beperkingen. Regelgeving en eigendomsstructuren maken optoppen ingewikkeld, vooral bij VvE’s waar meerdere partijen akkoord moeten gaan. Ook moet de constructie van een gebouw het extra gewicht kunnen dragen. De fundering speelt daarbij eveneens een rol.
Daarnaast vraagt de uitvoering om maatwerk. Bouwen op hoogte is logistiek lastiger, zeker wanneer er weinig ruimte is voor grote machines. De gemeente probeert die drempels te verlagen met eenvoudigere procedures en extra begeleiding.
Kleine aantallen per project, maar wel een aanvulling
Optoppen levert per project vaak beperkte aantallen woningen op, maar samen kan het volgens Rotterdam toch een betekenisvolle bijdrage leveren. Omdat het sneller kan gaan dan traditionele nieuwbouw, wordt het gezien als een nuttige aanvulling op andere oplossingen.
Voor ondernemers en opdrachtgevers in de bouw- en vastgoedketen kan dit betekenen dat er meer aandacht komt voor herontwikkeling van bestaande gebouwen. Op BedrijfNederland kunnen zij daarbij ook offertes aanvragen en vergelijken voor verschillende soorten werkzaamheden en begeleiding.